Prof. Dr. Yunus Kılıç: “Şap Hastalığı Bu Coğrafyanın Gerçeği”
Türkiye Büyük Millet Meclisi 27. Dönem Tarım Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Yunus Kılıç, TV100 ekranlarında tarım sektörü ve şap hastalığına ilişkin önemli değerlendirmelerde bulundu. Programda, son aylarda Türkiye genelinde etkili olan şap hastalığının hayvancılık ve kırmızı et piyasası üzerindeki etkileri ele alındı.
Program sunucusu, şap hastalığı sonrası ülkede kesime gidecek hayvan sayısının azaldığını ve bunun et arzında ciddi sıkıntılara yol açtığını belirterek ortaya çıkan tablonun endişe verici olduğunu ifade etti.
“Şap Hastalığı Dünyada Tam Anlamıyla Kontrol Altına Alınabilmiş Değil”
Prof. Dr. Yunus Kılıç, şap hastalığının Türkiye’nin bulunduğu coğrafyanın kronik bir sorunu olduğunu vurgulayarak, “İran, Irak, Suriye başta olmak üzere Orta Doğu ülkelerinde ve zaman zaman gelişmiş ülkelerde de bu hastalığı görmek mümkün. Dünyada şap hastalığını tamamen ortadan kaldırabilmiş bir ülke yok” dedi.
Kılıç, Tarım ve Orman Bakanlığı’nın bu hastalığa karşı uzun yıllardır aşılama ve kontrol çalışmaları yürüttüğünü, üretilen aşıların sahada uygulandığını belirtti.
SAT-1 Varyantı Bu Yıla Damga Vurdu
Bu yıl şap hastalığında farklı ve daha ağır seyreden bir tabloyla karşılaşıldığını söyleyen Kılıç, hastalığın SAT-1 varyantının ciddi sorunlara yol açtığını ifade etti. Bu varyantın 1963–1965 yıllarında da görüldüğünü ve o dönemde büyük kayıplara neden olduğunu hatırlatan Kılıç, “Hayvan popülasyonu bu varyanta karşı bağışıklık olarak hazır değildi. Girdiği sürülerde ciddi verim kayıpları ve ölümler yaşandı” dedi.
SAT-1 varyantının hızla yayılması üzerine acil müdahalelerle hastalığın kontrol altına alındığını belirten Kılıç, Türkiye genelinde sürülerde yüzde 3’e varan ölümler, süt hayvanlarında yüzde 50–60’a ulaşan süt kayıpları ve besi hayvanlarında yüzde 15’e varan et kayıpları yaşandığını açıkladı.
Et Piyasasında Daralma ve Regülasyon İhtiyacı
Türkiye’nin normal şartlarda kırmızı ette kendine yetmesi gereken seviyenin yaklaşık yüzde 10 altında olduğunu söyleyen Kılıç, bu yıl yaşanan yüzde 15’lik kayıpla birlikte sıkıntının daha da arttığını belirtti. Bu süreçte Et ve Süt Kurumu’nun regülasyon görevinin önemine dikkat çeken Kılıç, sınırlı miktarda et ithalatının gündeme gelebileceğini ifade etti.
Bu durumun kamuoyunda endişeye yol açtığını dile getiren Kılıç, pandemi ve şap süreci sonrasında üreticilerin zarar korkusuyla hayvanlarını erken kesime göndermesinin ya da ahırlarını doldurmaktan çekinmesinin piyasayı olumsuz etkilediğini söyledi.
Et Fiyatlarındaki Artışa Tepki
Şap hastalığı sonrasında piyasada yüzde 20’lere varan et fiyat artışı yaşandığını belirten Kılıç, karkas kesim fiyatlarının 600 TL seviyelerine ulaştığını ifade etti. Bu fiyatların kasap maliyetleriyle birlikte kıyma ve kuşbaşıda 900 TL’ye kadar çıkabileceğini söyleyen Kılıç, “Bu rakamlar oldukça yüksek. Ancak bilgi sahibi olmadan yapılan spekülatif açıklamalar da fiyat artışlarını körüklüyor” dedi.
“İthal Et Sağlık Açısından Sorunlu Değil”
Yerli et tüketiminin öncelik olması gerektiğini vurgulayan Kılıç, ithal etin sağlık açısından herhangi bir risk taşımadığını da belirtti. Türkiye’de etin kilosunun 20 doların üzerine çıktığını ifade eden Kılıç, “Bu fiyatlar vatandaşımız için yüksek. Etin ulaşılabilir olması bizim sorumluluğumuz” diye konuştu.
“Hayvansal Protein Tüketimi Stratejik Bir Konu”
Akademisyen kimliğine de dikkat çeken Kılıç, hayvansal protein tüketiminin ülkelerin gelişmişliği açısından kritik olduğunu vurguladı. “Hayvansal protein ihtiyacını karşılayamayan ülkeler başarılı olamaz. Türkiye, çocuklarına ve gençlerine yeterli hayvansal protein sağlamak zorundadır” dedi.
Girdi Maliyetleri ve Koruyucu Tedbir Uyarısı
Yem, enerji, veteriner hizmetleri ve aşı gibi birçok girdinin ithalata bağlı olduğunu hatırlatan Kılıç, maliyet…
Prof. Dr. Yunus Kılıç: “Şap Hastalığı Bu Coğrafyanın Gerçeği”
TBMM 27. Dönem Tarım Komisyonu Başkanı Prof. Dr. Yunus Kılıç, TV100 ekranlarında şap hastalığı ve et piyasasına ilişkin önemli açıklamalarda bulundu.
Kılıç, şap hastalığının yalnızca Türkiye’nin değil, Orta Doğu ve dünyanın birçok ülkesinin ortak sorunu olduğunu belirterek, hastalığın dünyada tam anlamıyla kontrol altına alınamadığını söyledi.
Bu yıl şap hastalığında SAT-1 varyantının ciddi kayıplara yol açtığını vurgulayan Kılıç, sürülerde %3 ölümler, %50–60 süt kaybı ve besi hayvanlarında %15’e varan et kaybı yaşandığını açıkladı.
Et piyasasında yaşanan fiyat artışlarına da değinen Kılıç, karkas et fiyatlarının 600 TL’ye, kıyma ve kuşbaşının ise 900 TL’ye yaklaşmasının kabul edilebilir olmadığını ifade etti. Fiyat artışlarında fırsatçılığın etkili olduğunu belirtti.
İthal et konusuna da değinen Kılıç, “Önceliğimiz yerli üretimdir ancak ithal etin sağlık açısından bir sorunu yok. Etin vatandaşın ulaşabileceği fiyatlarda olması bizim sorumluluğumuz” dedi.
Kılıç, hayvansal protein tüketiminin stratejik önemde olduğunu vurgulayarak, çocukların ve gençlerin yeterli proteinle beslenmesinin Türkiye’nin geleceği için şart olduğunu söyledi.